वृश्चिक राशि

वृश्चिक गहिरो जान्छ। मङ्गलको स्वामित्वको यो स्थिर जल राशि एकान्तप्रिय छ, नियत चिन्न असामान्य रूपमा दक्ष छ, र त्यो निरन्तर तीव्रतामा सक्षम छ जुन अरू राशिले टिकाउन सक्दैनन्। वृश्चिकका मानिस आधा-अधुरो केही गर्दैनन् र सजिलै बिर्संदैनन् पनि। शक्ति हो त्यसमा टिकिरहनु जसले अरूलाई भाँच्थ्यो; छाया हो भन्नुको सट्टा थामिराख्ने र हेरिरहने प्रवृत्ति। वृश्चिकलाई बदल्ने कुरा यही हो — निश्चित हुनुअघि नै कसैमाथि भरोसा गरिदिनु।

वृश्चिक राशि, जसलाई अङ्ग्रेजीमा Scorpio भनिन्छ, निरयण राशिचक्रमा बिच्छी को राशि हो र यसका स्वामी मङ्गल हुन्। यो जल तत्त्वको स्थिर राशि हो — वैदिक ज्योतिषमा यही जोडीले बताउँछ कि कुनै राशिले काम सुरु गर्छ, थामिराख्छ, कि त्यसअनुसार ढल्छ।

निरयण राशिचक्रमा सूर्य लगभग नोभेम्बर 16 देखि डिसेम्बर 15 सम्म वृश्चिकमा रहन्छ। पाश्चात्य ज्योतिषले सायन राशिचक्र मान्छ, जसमा Scorpio को अवधि अक्टोबर 23 – नोभेम्बर 21 हो। दुवैबीच करिब 24 अंशको फरक छ — यही अयनांश हो — र यसैकारण तपाईंको वैदिक राशि प्रायः पाश्चात्य राशिभन्दा एक अघिको पर्छ।

वृश्चिकमा विशाखा (पाद 4), अनुराधा, ज्येष्ठा पर्छन्। प्रत्येक राशि 30 अंशको हुन्छ र त्यसमा सवा दुई नक्षत्र अटाउँछन्, त्यसैले नक्षत्रले ग्रहको स्थिति राशिभन्दा धेरै सूक्ष्म रूपमा बताउँछ — र तपाईंको विंशोत्तरी दशाको क्रम पनि नक्षत्रबाटै तय हुन्छ।

भारतीय र नेपाली परम्परामा तपाईंको राशि चन्द्र राशि हो, अर्थात् जन्मको बेला चन्द्रमा जुन राशिमा थियो — सूर्य होइन। मनको कारक चन्द्रमा हो, र दैनिक राशिफलले वास्तवमा तपाईंको राशिबाट गनिएको चन्द्रमाको दैनिक गोचरलाई नै पढ्छ।

परम्परागत मिलानमा वृश्चिक लाई कर्कट, मीन सँग सहज धरातल भेटिन्छ, जहाँ तत्त्व र स्वामी ग्रह मिल्छन्। वृष ले बढी परिश्रम माग्छ — असंगति होइन, बरु गति र प्राथमिकताको फरक, जसलाई मानिलिनुभन्दा भनिदिनुपर्छ। अष्टकूट गुण मिलानले राशि मात्र होइन, आठ कारक हेर्छ, त्यसैले राशि-देखि-राशि अनुकूलतालाई अन्तिम निर्णय होइन, पहिलो सङ्केत मान्नुहोस्।